R’da Yorum Satırları, R Projeleri ve Kod Yazım Kuralları
Altı ay önce yazdığın bir kodu açtığını düşün. Değişken adları x1, x2, son, son2. Dosya yolu C:/Users/biri/Desktop/yeni klasör/veri.csv. Hiçbir açıklama yok. İşte o an, kendi kodunu kimsenin kodundan farklı okuyamadığını fark edersin.
Bu derste Modül 1’i kapatıyoruz. R projeleri, yorum satırları ve okunaklı kod yazma kurallarıyla başlangıçtan itibaren düzenli çalışmayı öğreneceğiz.
Yorum Satırı Nasıl Yazılır?
R’da # işaretinden sonra gelen her şey yorumdur. R onu görmezden gelir.
# Bu satır tamamen yorumdur, R okumaz
fiyat <- 100 # Satır sonuna da yorum eklenebilir
# KDV oranını yüzde olarak tanımla
kdv_orani <- 20
# KDV dahil fiyat
fiyat * (1 + kdv_orani / 100)[1] 120Çıktıyı sadece son satır üretti, çünkü ilk iki satır atama yapıyor, yorum satırları ise zaten çalışmıyor.
İyi Yorum Neyi Anlatır?
Kötü yorum kodun ne yaptığını tekrar eder. İyi yorum neden yapıldığını anlatır.
# Kötü yorum: koda bakınca zaten görülüyor
x <- x + 1 # x'e 1 ekle
# İyi yorum: nedenini söylüyor
sayac <- sayac + 1 # Başlık satırını atladığımız için sayacı bir kaydırÇok Satırlı Yorum Yok
Python’daki """ veya JavaScript’teki /* */ gibi bir çok satırlı yorum R’da bulunmaz. Birkaç satırı yorum yapmak için o satırları seç ve Ctrl+Shift+C (macOS: Cmd+Shift+C) tuşlarına bas. RStudio her satırın başına # koyar. Aynı kısayol işareti geri de kaldırır.
Bölüm Başlıkları
Bir yorumun sonuna en az dört tire eklersen RStudio bunu bölüm başlığı olarak algılar. Editörün sol altındaki bölüm menüsünden uzun scriptlerde hızlıca bölümler arasında geçebilirsin.
# Veri hazırlama ----
ham_veri <- c(12, 15, 11)
# Analiz ----
ortalama <- mean(ham_veri)
ortalama[1] 12.66667setwd() Neden Başını Ağrıtır?
R, dosyaları çalışma klasörüne (working directory) göre arar. Hangi klasörde olduğunu şu komutla görürsün:
# Şu anki çalışma klasörünü göster
getwd()Eski kitapların çoğu script’in başına setwd("C:/Users/ahmet/Masaüstü/analiz") yazmanı söyler. Bu yöntem kendi bilgisayarında çalışır. Dosyayı arkadaşına gönderdiğinde ya da bilgisayarı değiştirdiğinde o klasör yoktur ve kod hata verir.
Başka bir dert: Windows yolları ters eğik çizgi (\) kullanır, ama R’da \ kaçış karakteridir. "C:\Users\ahmet" yazarsan hata alırsın. Çözüm, düz eğik çizgi (/) kullanmak ya da çift ters eğik çizgi (\\) yazmaktır. Ama asıl çözüm yol yazmaktan hiç kurtulmaktır.
RStudio Projesi: Çalışma Klasörünü Otomatikleştir
RStudio projesi, bir klasörü “bu proje” olarak işaretler. Projeyi açtığında çalışma klasörü otomatik olarak o klasör olur. setwd() yazmana gerek kalmaz.
Proje Oluşturma Adımları
- RStudio’da File > New Project menüsünü aç.
- New Directory ve ardından New Project seç.
- Proje adını yaz (örneğin
r-dersleri) ve klasörün nerede oluşacağını seç. Yola boşluk ve Türkçe karakter koymamaya özen göster. - Create Project düğmesine bas.
Klasörde .Rproj uzantılı bir dosya oluşur. Projeyi bu dosyaya çift tıklayarak açarsın. Açtığında RStudio çalışma klasörünü kendiliğinden o klasöre ayarlar.
Önerilen Klasör Yapısı
data/: Ham veriler. Bu klasördeki dosyalara dokunma, sadece oku.R/: Scriptler ve fonksiyonlar.output/: Kodun ürettiği grafikler, tablolar ve temizlenmiş veriler.
Klasörleri elle açabilirsin ya da R’a yaptırabilirsin:
# Klasör yoksa oluştur (varsa dokunma)
if (!dir.exists("data")) dir.create("data")
if (!dir.exists("R")) dir.create("R")
if (!dir.exists("output")) dir.create("output")
# Klasörler oluştu mu kontrol et
dir.exists(c("data", "R", "output"))[1] TRUE TRUE TRUEArka Planda Ne Oldu?
dir.exists("data") klasörün var olup olmadığını TRUE veya FALSE olarak döndürdü. Başındaki ! işareti “değil” demek. Yani kod “data klasörü yoksa oluştur” olarak okunur. if yapısını 12. derste ayrıntılı göreceğiz, şimdilik mantığı yakalaman yeterli. Dosya yolu "data" göreli yazıldı çünkü proje açıkken çalışma klasörü zaten proje klasörü.
here Paketi: Yolu Sağlamlaştır
Projeler büyüdükçe alt klasörlerdeki scriptler farklı çalışma klasörlerinden çalıştırılabilir. here paketi her zaman proje kökünü bulur:
install.packages("here") # Bir kez kur
library(here)
# Proje kökünden itibaren dosya yolu oluşturur
# (işletim sistemine uygun eğik çizgiyi kendisi seçer)
here("data", "satis.csv")Çıktı, projenin bulunduğu klasörün tam yolunu içerir ve data/satis.csv ile biter. Dosya henüz var olmasa da yol üretilir, here() sadece yolu hazırlar, dosyayı okumaz.
R Yazım Kuralları: Temiz Kod Alışkanlıkları
R topluluğunda en yaygın kabul gören rehber, tidyverse yazım kılavuzudur (tidyverse style guide). Kuralların hepsini ezberlemene gerek yok. Şunlar yeter:
- İsimler küçük harfle ve alt çizgiyle:
toplam_satis,musteri_sayisi. Buna snake_case denir. - Türkçe harf kullanma: Değişken adında ş, ğ, ı gibi harfler teknik olarak çalışır, ama kodlama sorunlarında ilk bozulan yer burasıdır.
musteri,satisyaz. - Operatörlerin çevresinde boşluk bırak:
a + b,x <- 5. - Virgülden sonra boşluk, önce boşluk yok:
c(1, 2, 3). - Atama için
<-kullan:=da çalışır ama fonksiyon argümanlarıyla karıştırılır. - Satırı 80 karakteri geçirme ve girintiyi iki boşlukla yap.
Aşağıda aynı kodun iki hali var. İkisi de aynı sonucu verir, biri okunur diğeri okunmaz.
# Kötü: boşluksuz, anlamsız isimler, tek satır
x=c(1,2,3);y=mean(x)
# İyi: anlamlı isimler, boşluklar, her adım ayrı satırda
degerler <- c(1, 2, 3)
ortalama <- mean(degerler)
ortalama[1] 2= ile <- Karışıklığı
Bu ikili yeni başlayanların en sık takıldığı yerlerden biri. Atama yaparken x = 5 yazabilirsin ve çalışır. Ama fonksiyon çağırırken = argüman adı belirtir: mean(x = degerler). İkisi aynı sembolü farklı anlamlarda kullanınca kod okunurluğu düşer. Atama için <-, argüman için =. Bu ayrımı baştan yap.
Otomatik Biçimlendirme
Kuralları elle takip etmek zorunda değilsin. styler paketi kodunu otomatik düzenler. RStudio’da Ctrl+I seçili satırların girintisini düzeltir.
# styler paketini kur ve kodu biçimlendir
install.packages("styler")
# Bir metin parçasını biçimlendirerek göster
styler::style_text("x=c(1,2,3)")x <- c(1, 2, 3)styler hem = işaretini <- yaptı hem de virgüllerden sonra boşluk ekledi.
Kontrol Listesi
- Yorum satırı yazabiliyorum ve “ne” yerine “neden” anlatmayı hedefliyorum.
Ctrl+Shift+Cile çoklu satırı yorum yapıyorum.- Bir RStudio projesi oluşturdum ve
.Rprojdosyasını gördüm. - Scriptlerime
setwd()yazmıyorum. data/,R/,output/klasör yapısını kurdum.- Değişken adlarımı küçük harf ve alt çizgiyle yazıyorum.
Sıkça Sorulan Sorular
R’da çok satırlı yorum nasıl yapılır?
R’da çok satırlı yorum sözdizimi yoktur. Satırları seçip Ctrl+Shift+C kısayolunu kullanarak her satırın başına # eklersin.
RStudio projesi olmadan çalışabilir miyim?
Çalışabilirsin ama dosya yolları sorun çıkarır. Proje kullanmak, kodunu başka bir bilgisayara taşıdığında bile çalışmasını sağlar. Başlangıçtan itibaren kullanmanı öneririm.
setwd() hiç mi kullanılmaz?
Hızlı bir deneme için konsolda kullanabilirsin. Ama scriptin içine yazma. Kalıcı çözüm RStudio projesi ve here paketidir.
Değişken isminde Türkçe karakter kullanabilir miyim?
Çalışır, ama önermem. Farklı işletim sistemlerinde ve eski araçlarda kodlama sorunları çıkabilir. Türkçe isimlerin ASCII karşılığını kullanmak daha güvenlidir.
Sıradaki ders: Modül 1 bitti. Ortam kurulu, proje hazır, kod düzenli. Altıncı derste Modül 2’ye geçiyoruz: değişken tanımlamayı, atama operatörünü ve isimlendirme kurallarını göreceğiz.







